Μέτρησε 700 ώρες ακινησίας. Κάρφωσε µε το βλέµµα της 1.565 ζευγάρια µάτια καθισµένη σε µια καρέκλα στο αίθριο του Μουσείου Μοντέρνας Τέχνης της Νέας Υόρκης. Και αφού τα κατάφερε ακόµη µία φορά να ολοκληρώσει επιτυχώς έναν δύσκολο στόχο, η κορυφαία περφόρµερ παγκοσµίως, η Μαρίνα Αµπράµοβιτς, που στο παρελθόν έχει χαρακωθεί, έχει χτενίσει τα µαλλιά της µέχρι που τα ξερίζωσε, έχει προκαλέσει τους θεατές να τη χτυπήσουν και να την απειλήσουν µε όπλο – περφόρµανς µερικές εκ των οποίων αναβίωσαν στην αναδροµική της έκθεση που ολοκληρώθηκε στο ΜoΜΑ στις 31 Μαΐου απαντά στις ερωτήσεις των θαυµαστών της στο blog του µουσείου. «Η κάθε περφόρµανς είναι πολύ σηµαντική για µένα, διότι από αυτές διδάσκοµαι, όχι από τη ζωή.

Το κέντημα ταξίδι στον χρόνο

Την τέταρτη κατά σειρά έκθεση με θέμα αυτή την φορά «το κέντημα – ταξίδι στο χρόνο» πραγματοποίησε το διαδραστικό λαογραφικό μουσείο Βαρνάβα στον πολυχώρο του ευρωπαικού μουσείου άρτου στην κοινότητα Βαρνάβα. Δεκάδες σχέδια σε κεντήματα άρτια τοποθετημένα ανέδειξαν την διαχρονική πολιτιστική, λαογραφική και πολιτισμική αξία τους όχι μόνο για την περιοχή της Αττικής αλλά της χώρας μας γενικότερα. Σχέδια γνωστών και άγνωστων δημιουργών όπως μπουκέτα λουλουδιών, σταυρούς, καρποφόρα κλαδιά, πουλιά και ζώα, γεωμετρικά σχήματα καθώς επίσης και παραστάσεις με ανθρώπινες μορφές, γοργόνες και σκηνές από γάμους ή κυνήγια πλημμύρισαν τους χώρους του μουσείου. Σε όλα τα έργα της κεντητικής αποτυπώνονταν έντονα οι δοξασίες, τα έθιμα καθώς και το κοινωνικό προφίλ του-της κάθε δημιουργού. « Κέντημα σημαίνει μεράκι και σίγουρα αποτελεί μια πτυχή της ελληνικής λαικής τέχνης. Μιας λαικής τέχνης που αντιστέκεται στην βιομηχανοποιημένη μαζική παραγωγή » δήλωσε η πρόεδρος της λαογραφικής εταιρείας Βαρνάβα κα Μηλέα Παππά όπου με το τμήμα εθελοντριών  των δύο μουσείων καλοσώριζαν και ξεναγούσαν στην έκθεση τους επισκέπτες, λάτρεις του πλεκτού και της δαντέλας. Πλεκτού και δαντέλας που θα μπορούσαν να βγουν από τα μπαούλα κάθε σπιτιού ώστε να αναδειχτούν και να γίνουν χρηστικά συνδιάζοντας την παραδοσιακή τέχνη με την σύγχρονη εφαρμογή. Είδη το διαδραστικό λαογραφικό μουσείο Βαρνάβα τα τελευταία τρία χρόνια λειτουργίας του διατηρεί και στα εκπαιδευτικά προγράμματά του την παράδοση της τέχνης του κεντήματος καθώς συνεργάζεται με φορείς αλλά και ιδιώτες αναπαράγοντας και συντηρώντας σχέδια κεντήματος από την πλούσια συλλογή του μουσείου. Η επόμενη έκθεση της λαογραφικής εταιρείας Βαρνάβα - πέμπτη κατά σειρά – αφορά τις δημιουργίες με υλικά της φύσης με έναρξη την Παρασκευή 28 Μαίου στις 7μ.μ  το απόγευμα.

Η Τέχνη στη ζωή

Φεύγει το «θηρίο» έρχεται ο ηλεκτρικός

Συμπληρώνονται 73 χρόνια στις 2 Ιουνίου από την πρώτη ηλεκτροδότηση του σιδηροδρομικού σταθμού της Κηφισιάς. Στις 2 Ιουνίου του 1937 η Ηλεκτρική Εταιρεία Μεταφορών (ΗΕΜ) ανέλαβε την Ηλεκτροκίνηση του σιδηροδρόμου Κηφισιάς με απλή στρωτή γραμμή, ενώ το 1938 καταργεί το «Θηρίο» -δηλαδή τη γραμμή από Πλατεία Αττικής μέχρι Κηφισιά, με διακλάδωση από Νέο Ηράκλειο μέχρι Λαύριο- για την πραγματοποίηση του έργου.

Τα έργα, όμως, λόγω της κρίσιμης περιόδου της Κατοχής, δεν ολοκληρώθηκαν, με αποτέλεσμα η ολοκλήρωση του έργου της Ηλεκτροκίνησης και η εκμετάλλευση του σιδηροδρόμου Αθηνών-Κηφισιάς να παραχωρηθεί το 1950 από την ΗΕΜ στην εταιρεία «Ελληνικοί Ηλεκτρικοί Σιδηρόδρομοι» (ΕΗΣ).

Οι «Ελληνικοί Ηλεκτρικοί Σιδηρόδρομοι» συνέχισαν τα έργα, τα οποία σταδιακά ολοκληρώθηκαν το 1957 με τη λειτουργία του σταθμού της Κηφισιάς. Έτσι, η συγκοινωνία από τον Πειραιά μέχρι την Κηφισιά με τον Ηλεκτρικό Σιδηρόδρομο ήταν πλέον πραγματικότητα.

Ο Αστικός Σιδηρόδρομος Πειραιά - Κηφισιάς, γνωστός ως «Ηλεκτρικός», μετράει σχεδόν ενάμισι αιώνα ζωής. Ατμοκίνητος αρχικά και ηλεκτροκίνητος αργότερα, ο σιδηρόδρομος συνέδεσε το 1869 την Αθήνα με τον Πειραιά, που μέχρι τότε οι άμαξες και τα παμφορεία ήταν το μόνο μέσο συγκοινωνίας μεταξύ τους.

Κρατικά Λογοτεχνικά Βραβεία 2009:

Ποίησης στο Λευτέρη Πούλιο, προσφοράς στον Ν. Βαλαωρίτη

Απονεμήθηκαν το βράδυ της Δευτέρας στο αμφιθέατρο του Μουσείου Μπενάκη τα Κρατικά Λογοτεχνικά Βραβεία 2009, ενός θεσμού που κλείνει φέτος πενήντα δύο χρόνια ζωής.

Ειδικότερα, τα βραβεία έλαβαν:

- Το Βραβείο ποίησης, έλαβε φέτος ο Λευτέρης Πούλιος, για το βιβλίο του «Η κρυφή συλλογή», των εκδόσεων Κέδρος.

Στις 10 Μαΐου του 1905 στην Άνω Χώρα της Σύρου ήρθε στη ζωή ο σπουδαίος μουσικός και συνθέτης Μάρκος Βαμβακάρης, κατά πολλούς ο στυλοβάτης του ρεμπέτικου τραγουδιού. Άφησε πίσω του τη χιλιοτραγουδισμένη «Φραγκοσυριανή» αλλά και περίπου άλλα 200 τραγούδια που αποτελούν θεμελιώδες κεφάλαιο στην ιστορία του ρεμπέτικου τραγουδιού.

Παιδί πολύτεκνης και φτωχής οικογένειας καθολικών, από παιδί αναγκάζεται να εργαστεί για να συνεισφέρει στην επιβίωση της οικογένειάς του ενώ γύρω στα 13 του μπάρκαρε ως λαθρεπιβάτης για την Αθήνα. Έκανε ότι δουλειά βρέθηκε στο δρόμο του προκειμένου να επιβιώσει: γαιανθρακεργάτης, χαμάλης, εκδορέας στα σφαγεία. Έρχεται σε επαφή με τους τεκέδες και τον κόσμο τους, όπου και ακούει έναν φημισμένο οργανοπαίχτη να παίζει μπουζούκι, κάτι που θα αλλάξει την πορεία της ζωής του.

Γεννήθηκε στις 6 Φεβρουαρίου 1945 στο χωριό Νάιν Μάιλς ως Ρόμπερτ Νέστα Μάρλεϊ. Ήταν γιος του πενηντάχρονου άγγλου λευκού στρατιωτικού Νόρβαλ Σινκλέρ Μάρλεϊ και της δεκαοκτάχρονης Σιντέλα Μπούκερ, μιας ντόπιας μαύρης. Ο πατέρας του ζούσε στο Λίβερπουλ, αλλά βοηθούσε οικονομικά τον μικρό του γιο και τη μητέρα του, μέχρι τον θάνατό του το 1955. Τότε, ο Μπομπ και η μητέρα του αναγκάσθηκαν να μετακομίσουν στον τενεκοδομαχαλά Τρέντσταουν του Κίνγκστον, ελλείψει χρημάτων. Εκεί ο Μπομπ, αναγκάσθηκε να ατσαλώσει τον χαρακτήρα του για να επιβιώσει, καθώς αντιμετώπιζε την προκατάληψη τόσο των λευκών όσο και των μαύρων.

Η αναδρομική φωτογραφική έκθεση 85 έργων του Τούρκου φωτογράφου Αρά Γκιουλέρ που φιλοξενεί από τις 12 Μαΐου το Μουσείο Μπενάκη της οδού Πειραιώς μας φέρνει σε επαφή με έναν από τους σημαντικότερους ουμανιστές φωτογράφους του περασμένου αιώνα. Την έκθεση επιμελήθηκε ο συνεργάτης του Γκιουλέρ Hasan Senyuksel, και από το Μπενάκη η Φανή Κωνσταντίνου και η Γεωργία Ιμσιρίδου.

«Οταν φωτογραφίζω, φωτογραφίζω τον κόσμο που αισθάνομαι μέσα μου», υπογραμμίζει εμφατικά ο Αρά Γκιουλέρ, αποκαλύπτοντάς ότι η συγγένεια που αισθανόμαστε αντικρίζοντας τις φωτογραφίες του κρύβει μέσα της μια κοινή κοσμοαντίληψη. Εξ ου και για να χρησιμοποιήσουμε τα λόγια του Ανρί Καρτιέ-Μπρεσόν, η εσωτερική «δόνηση» που προκαλούν είναι απολύτως εφάμιλλη.

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

«Γεννήθηκα στις 23 του Οκτώβρη του 1925 στην Ξάνθη τη διατηρητέα και όχι την άλλη τη φριχτή που χτίστηκε μεταγενέστερα από τους εσωτερικούς της ενδοχώρας μετανάστες. Η μητέρα μου ήταν απ΄ την Ανδριανούπολη, κόρη του Κωνσταντίνου Αρβανιτίδη και ο πατέρας μου από την Μύρθιο της Ρεθύμνου, από την Κρήτη. Είμαι ένα γέννημα δύο ανθρώπων που καθώς γνωρίζω δεν συνεργάστηκαν ποτέ, εκτός από τη στιγμή που αποφάσισαν την κατασκευή μου. Γι΄ αυτό και περιέχω μέσα μου χιλιάδες αντιθέσεις κι όλες τις δυσκολίες του Θεού. ΄Ομως η αστική μου συνείδηση, μαζί με τη θητεία μου τη λεγόμενη ευρωπαϊκή, έφεραν ένα εντυπωσιακό αποτέλεσμα. ΄Εγινα τόσο ομαλός, έτσι που οι γύρω μου να φαίνονται όλοι ανώμαλοι» γράφει ο ίδιος.
Ο θεατρικός Μάνος. Ο Χατζιδάκις του Ελληνικού Κινηματογράφου (ένα πρόσωπο που αργότερα το απαρνήθηκε) . Ο Χατζιδάκις του Τρίτου Προγράμματος (1975- 1981) και της Ορχήστρας των Χρωμάτων. Η Πειραματική Ορχήστρα Αθηνών και οι Μουσικές Γιορτές στ΄ Ανώγεια της Κρήτης. Το Πολύτροπον (ιδρυτής του καφεθεάτρου το ΄72) και το Τέταρτο (εκδότης του γνωστού περιοδικού, το 1982. Ο τίτλος του υπαινίσσεται το τελευταίο τέταρτο του αιώνα, αλλά και την εποχή που έπεται του Τρίτου Προγράμματος) .
Το ΄32 μετακομίζει με την οικογένειά του στην Αθήνα και διαβάζει πιάνο, μελετάει ανώτερα θεωρητικά, ενώ παράλληλα σπουδάζει φιλοσοφία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.
Το ΄43 γράφει μουσική για το θεατρικό έργο «Ο τελευταίος αυτοκράτορας» του Α. Σολομού. Χρονιές κατοχής και εμφυλίου. Η φρίκη της κατοχής ήταν ακόμη ζωντανή στη μνήμη και τη σάρκα του. «Η μουσική είχε αρχίσει να σχηματίζεται μέσα μου με την ίδια δυσκολία που εκείνη την εποχή προσπαθούσαμε να υπάρχουμε», σημειώνει ο ίδιος ο συνθέτης. Στο πατάρι του Λουμίδη, εκείνον τον καιρό, μαζεύονταν ο Χατζιδάκις, ο Τσαρούχης, ο Ελύτης, ο Μόραλης και ο Βαλαωρίτης.

Ο θεατρικός Μάνος

Το 1948 γράφει τη μουσική για τον Ματωμένο Γάμο του Λόρκα σε μετάφραση Ν. Γκάτσου, που πρωτοπαρουσιάζεται από το Θέατρο Τέχνης, σε σκηνοθεσία Καρόλου Κουν, σκηνικά και κουστούμια Γιάννη Τσαρούχη, ενώ τα τραγούδια της παράστασης ερμηνεύει ο Λάκης Παππάς.
Την ίδια εποχή δίνει την περίφημη διάλεξη στο θέατρο Τέχνης, περί Ρεμπέτικου. Ο Χατζιδάκις έφερε τα μπουζούκια στα σαλόνια, σχολιάζουν.
Ο κινηματογραφικός Μάνος
Το ΄54 γράφει τις μουσικές και τα τραγούδια για τις ταινίες «Μαγική Πόλις» του Νίκου Κούνδουρου, το «Κυριακάτικο Ξύπνημα» του Μιχάλη Κακογιάννη και την «Κάλπικη Λίρα» του Γιώργου Τζαβέλλα. Την επόμενη χρονιά (1955) η Μελίνα Μερκούρη μαγεύει όλη την Ελλάδα τραγουδώντας το «Αγάπη που’ γινες δίκοπο μαχαίρι», στην Στέλλα του Μ. Κακογιάννη. Στην ίδια ταινία, η Σοφία Βέμπο τραγουδάει «Το φεγγάρι είναι κόκκινο».
Το ΄56 γράφει τη μουσική της εξαιρετικής ταινίας «Ο δράκος» του Νίκου Κούνδουρου και ο κατάλογος μοιάζει ατέλειωτος (Λατέρνα, φτώχια και φιλότιμο -1955, Λατέρνα, φτώχια και γαρύφαλλο -1957, Το τελευταίο ψέμα -1957, Μια ζωή την έχουμε -1958, το Ποτάμι -1959, για το οποίο κερδίζει το βραβείο μουσικής στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, Το νησί των γενναίων, Το ξύλο βγήκε απ΄ τον παράδεισο -1959.
Ο Μάνος Χατζιδάκις υπήρξε ένας από τους μεγαλύτερους συνθέτες της μεταπολεμικής περιόδου. Ο Μάνος Χατζιδάκις χειρίστηκε τη γλώσσα (της μουσικής, την ελληνική αλλά και οποιοδήποτε μέσο επικοινωνίας και έκφρασης που νοείται ως γλώσσα) σε όλο της το περιεχόμενο..