Νέα Ερυθραία, 12 το μεσημέρι, μια καθημερινή, που ο κόσμος της σαν πολύβουο μελίσσι στροβιλίζεται στους μπλοκαρισμένους δρόμους. Ώρα αιχμής για τους πολυάσχολους κατοίκους της βόρειας αυτής συνοικίας, αλλά και τους περαστικούς, που μέσω της κεντρικής αρτηρίας της προσπαθούν να διέλθουν με προορισμό την Κηφισιά, το Μαρούσι, το Χαλάνδρι ή το κέντρο των Αθηνών –αλλά και αντίστροφα, την Εκάλη, την Πολιτεία και την Σταμάτα.

Τα αυτοκίνητα αγκομαχούν από φανάρι σε φανάρι, το διπλοπαρκάρισμα εύκολα αντιλαμβάνεται κανείς πως έχει αναδειχθεί σε… θεσμό, οι πιο τυχεροί ξοδεύουν έως και μισή ώρα από τον χρόνο τους για να καλύψουν την απόσταση από τους σηματοδότες του Φάρου μέχρι αυτούς των Αγίων Σαράντα. Οι οδηγοί αγανακτούν κρεμασμένοι στο ιδρωμένο τιμόνι, η φασαρία καλύπτει σαν πέπλο δυσβάσταχτο την μικρή καθημερινότητα των κατοίκων, των εμπόρων και κάθε είδους επαγγελματιών, των πολιτών που περπατούν στα στριμωγμένα πεζοδρόμια. Αλλά παρ’ όλα αυτά, συναντούμε πρόσωπα χαμογελαστά, καλοσυνάτα, ανθρώπους των οποίων οι δοκιμασμένες αντοχές δεν καταφέρνουν να επισκιάσουν την ήρεμη και αισιόδοξη διάθεση. Αρκετοί δέχονται να μας εμπιστευτούν τις καθημερινές τους αγωνίες, να μιλήσουν για τα προβλήματα που ταλανίζουν την πόλη τους, τα καλώς και τα κακώς κείμενα.

«Η πόλη μας δεν αντιμετωπίζει γενικά πρόβλημα με την αποκομιδή απορριμμάτων, οι δρόμοι είναι σχετικά καθαροί, οι δημοτικές Αρχές μεριμνούν καθημερινά γι’ αυτό, αλλά το κυκλοφοριακό είναι πρόβλημα!» λέει ιδιοκτήτης κρεοπωλείου σε κεντρικό σημείο, του οποίου η επιχείρηση δραστηριοποιείται ανελλιπώς από το 1969. «Εν ολίγοις, πιστεύω ότι η μελέτη του καθηγητή κυρίου Θάνου Βλαστού, που εκπόνησε την σχετική μελέτη για την χάραξη των ποδηλατοδρόμων της πόλης μας υπήρξε λάθος. Δεν υποβλήθηκε με την δέουσα βάσανο, ουσιαστικά οι ποδηλατόδρομοι ακύρωσαν πάμπολλες θέσεις πάρκινγκ, με αποτέλεσμα να παρατηρείται κομφούζιο», συμπληρώνει ο επαγγελματίας.

Στην άποψη αυτή συγκλίνουν και οι γνώμες αρκετών άλλων που διατηρούν εμπορικά καταστήματα στο ιστορικό κέντρο της Νέας Ερυθραίας. Τονίστηκε ιδιαίτερα η έλλειψη κυκλοφοριακής παιδείας, κάτι που η Πολιτεία όφειλε εδώ και χρόνια να εισάγει στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση. «Το να γενικευτεί η χρήση ποδηλάτου ως βασικού μεταφορικού μέσου εντός ορίων μιας συγκεκριμένης περιοχής δεν είναι εύκολο, ούτε μπορεί έτσι αβίαστα ο νεοέλληνας να εξοικειωθεί με αυτόν τον ευρωπαϊκό τρόπο σκέψης. Σε ορισμένα κράτη το ποδήλατο και ο ποδηλάτης προστατεύονται από την επίσημη Πολιτεία και την νομοθεσία, αλλά στην Ελλάδα κάτι τέτοιο φαντάζει ακόμη πολύ πρόωρο» σημειώνει ιδιοκτήτης εμπορικού καταστήματος, για να συμπληρώσει: «Αλλά και πάλι δεν βλέπω πώς θα μπορούσε ο πενηντάρης με την τσάντα και την γραβάτα να κάνει ορθοπεταλιά στις απίστευτες ανηφόρες της πόλης μας, σε συνθήκες καύσωνα ή τον χειμώνα, με την βροχή να μουσκεύει το κόκαλό του!»

Η αλήθεια είναι ότι η μορφολογία του εδάφους δεν ευνοεί μια γενικευμένη χρήση ποδηλάτου. Γι’ αυτό και οι ποδηλατόδρομοι παραμένουν αναξιοποίητοι, προσφερόμενοι μόνον για βόλτες πεζών και μαμάδων με βρεφικά καροτσάκια. Κάποιοι γνωρίζοντες μίλησαν για υπερβολικό κόστος κατασκευής τους, άλλοι πάλι θεώρησαν το κόστος αμελητέο, αν επρόκειτο να προσφέρουν ουσιαστικά και σε μακροχρόνια βάση στην λύση του κυκλοφοριακού. «Το ποδήλατο είναι άσκηση και ως εκ τούτου υγεία» τονίζουν πολλοί, αλλά οι ίδιοι εμφανίζονται διστακτικοί όταν αναλογιστούν τις ηλικίες εκείνες για τις οποίες η ποδηλασία από εξάσκηση καταντά μαρτύριο. Επιπλέον, η μητέρα με το παιδάκι ή το μωρό δεν είναι δυνατόν να κυκλοφορήσει με αυτόν τον πράγματι υγιή τρόπο. «Αλλά κυρίως αυτή είναι η πελάτισσά μας, ο άντρα του σπιτιού λείπει στην δουλειά, η νοικοκυρά είναι αυτή που θα κάνει τα καθημερινά ψώνια» λένε απογοητευμένοι οι περισσότεροι.

Ωστόσο, το καθεστώς της ελεγχόμενης στάθμευσης, όπου αυτό δεν προσβλήθηκε από την ποδηλατοδρόμηση (κατά ορισμένους μείωσε τις θέσεις πάρκινγκ κατά 50% -ένα σημαντικό ποσοστό, αν αναλογιστούμε την ανεπάρκεια χώρου), βελτίωσε την εμπορική κίνηση και την εξυπηρέτηση των πελατών της τοπικής αγοράς, όπως δηλώνει μια σημαντική πλειονότητα επαγγελματιών. «Το κόστος δεν θεωρείται σε γενικές γραμμές δυσβάσταχτο, ο καθένας μπορεί να πληρώσει ένα ευρώ την ώρα προκειμένου να κάνει τα ψώνια του» ισχυρίζεται καταστηματάρχης, ο οποίος φρόντισε έγκαιρα να προμηθευτεί 500 κουπόνια τα οποία στη συνέχεια διέθεσε σε καλούς πελάτες, ενώ αρκετά από αυτά τα πούλησε σε ορισμένους που παραπονέθηκαν ότι δεν μπόρεσαν να βρουν κουπόνι.

«Μέσα στα γενικά έξοδα του μαγαζιού, το να προσθέσεις ακόμη 100 ευρώ μηνιαίως για να καλύψεις την έγνοια του παρκαρίσματος δεν είναι λογαριασμός. Αντίθετα, κερδίζεις με τον τρόπο σου τον πελάτη» λέει ο ίδιος. Και συμπληρώνει: «Ο μόνιμος κάτοικος θα παρκάρει στην πράσινη ή την μπλε ζώνη, όχι στην κόκκινη. Απ’ όσο γνωρίζω, δεν υπάρχει δημοτικό πάρκινγκ, μόνο ένα ιδιωτικό, αλλά αυτό είναι στην αρχή της Νέας Ερυθραίας προς την Κηφισιά, ώστε δεν εξυπηρετεί. Παλαιότερα, πριν την εφαρμογή του μέτρου, άφηναν τα αυτοκίνητα με τις ώρες κι αυτό δυσκόλευε την κατάσταση, δεν εξυπηρετούσε την προσβασιμότητα στα μαγαζιά μας. Η κίνηση ήταν φτωχή. Τώρα η κατάσταση βελτιώθηκε».

Βέβαια, όπως αρκετοί καταστηματάρχες μας πληροφόρησαν, ο τοπικός εμπορικό σύλλογος αρχικά διαφωνούσε με την εφαρμογή της ελεγχόμενης στάθμευσης με την σημερινή της μορφή. Υποστήριξε φερ’ ειπείν ότι καλό ήταν να παρέχεται μια ώρα στάθμευσης εντελώς δωρεάν, αλλά στην συνέχεια το αυτοκίνητο θα έπρεπε να εγκαταλείψει την θέση του υπό την απειλή προστίμου. Κάτι τέτοιο δεν θεωρήθηκε εξυπηρετικό από τους περισσότερους εμπόρους, οι οποίοι υποστήριξαν ότι οι οδηγοί απλώς θα άλλαζαν θέση και έτσι θα δημιουργείτο κομφούζιο: «Το να επιδίδεται κανείς σε σαφάρι θέσης πάρκινγκ ή κρυφτούλι με τον ελεγκτή της δημοτικής Αρχής δεν είναι και ό,τι το καλύτερο» λένε οι άνθρωποι που βιώνουν το πρόβλημα στην ουσία του.

Στον αντίποδα, αρκετοί βλέπουν στο μέτρο της ελεγχόμενης στάθμευσης μια καταστροφική για την μικρομεσαία επιχείρηση πρακτική: «Ο πελάτης που θα μας επισκεφτεί από την Σταμάτα, την Εκάλη, την Πολιτεία δεν θα σταθεί στην πόλη μας για λίγο. Θα κάνει τα ψώνια του, τις δουλειές του, σίγουρα για διάστημα δύο και πλέον ωρών. Γιατί να πληρώσει τρία ευρώ, όταν μπορεί κάλλιστα να παρκάρει στο μεγάλο σούπερ μάρκετ, που διαθέτει θέσεις πάρκινγκ. Κάνει τα ψώνια του χωρίς το άγχος της στάθμευσης, αλλά έτσι βάλλεται ανεπανόρθωτα η μικρή επιχείρηση». Μέχρις ενός σημείου αυτό είναι πραγματικότητα, κι ας υποστηρίζουν οι πιο αισιόδοξοι ότι η ποιότητα και η προσωπική εξυπηρέτηση δεν αντικαθίσταται με τίποτα, ότι αυτό είναι που συγκινεί τελικά τον Έλληνα καταναλωτή, η διαπροσωπική επαφή.

Η ώρα προχωράει και καθώς έρχεται το απόγευμα στους δρόμους αρχίζεις να βλέπεις περισσότερους νέους, μαθητές που πηγαίνουν στο φροντιστήριο, αγόρια και κορίτσια άλλοτε γεμάτα ξεγνοιασιά κι άλλοτε με πρόσωπα διάστικτα από την αγωνία για το μέλλον. Οι μεγαλύτεροι, τις Παρασκευές και τα σαββατόβραδα καταφεύγουν στα καφέ και τα μπαράκια στην ευρύτερη περιοχή πλησίον της κεντρικής εκκλησίας, της Ευαγγελίστριας. Το βράδυ κατεβαίνει γλυκά, νωχελικά, οι δρόμοι τώρα πλημμυρίζουν με μουσικές και χαχανητά της νεολαίας, αρώματα και χαμόγελα μιας γενιάς που της έλαχε να δοκιμαστεί από πολύ νωρίς και να κληθεί να πληρώσει για τα σφάλματα «ημών των πρεσβυτέρων». Στην ερώτησή μας, τι λείπει από την πόλη σε σχέση με τη νεολαία, μένουμε εμβρόντητοι:

«Ένα internet café! Τα παιδιά μου και η παρέα τους πηγαίνουν στο Μαρούσι. Οι μεγαλύτεροι θα πάμε σε κάποιο από τα τόσα όμορφα ταβερνάκια, θα ξεσκάσουμε. Ο 15χρονος όμως δεν μπορεί όλη την ώρα στην καφετέρια, ούτε στις pub. Προτιμά να σερφάρει στο internet, τις περισσότερες φορές είμαι αναγκασμένος να πάω τον γιο μου στο Μαρούσι και να πρέπει να τον φέρω πίσω στο σπίτι μετά από 3-4 ώρες...» λέει ένας πατέρας. Τον ρωτάμε τι κατά την γνώμη του λείπει ακόμη και μας λέει: «Οι μοδίστρες!».

Προς έκπληξή μας, κάποιοι μας πληροφορούν ότι τα τελευταία χρόνια στην πόλη τους άρχισε να επανεμφανίζεται το επάγγελμα του τσαγκάρη! «Έχουν ανοίξει δύο τρία νέα μαγαζιά, κι όλα δουλεύουν σαν τρελά. Θες η κρίση, όλο και το σκέφτεσαι να πετάξεις το παπούτσι με την ευκολία που το έκανες μέχρι πρότινος» λέει ένας στο καφενείο που σταματήσαμε για να ξεδιψάσουμε. «Έχουμε κι ένα κινέζικο μαγαζί με ρούχα!» σπεύδει να προσθέσει κάποιος που ακούει την κουβέντα μας. Ρωτάμε για τους ξένους, πώς βλέπει ο κόσμος τους μετανάστες, αν έχουν παρατηρηθεί προβλήματα στην συνύπαρξή τους. Όλοι με μια φωνή διαβεβαιώνουν: «Έχουμε αρκετούς Αλβανούς, χρόνια τώρα, και κάπου 100 οικογένειες τουρκικής καταγωγής, μουσουλμάνοι όλοι. Ποτέ δεν αντιμετωπίσαμε ιδιαίτερα προβλήματα, οι περισσότεροι έχουν αφομοιωθεί, εργάζονται είτε μόνιμα είτε ευκαιριακά, αλλά τίποτε το κακό». Κάποιος σημειώνει: «Δεν υπάρχει κίνηση ναρκωτικών στα μέρη μας, το έγκλημα είναι περιορισμένο σε ελάχιστα κρούσματα, ήσυχα ευτυχώς τα πράγματα. Ναι, τα παπουτσάδικα άρχισαν να πληθαίνουν –που θα πει ότι ο κόσμος τα έχει ανάγκη. Πάμε πίσω, στα χρόνια τα παλιά, άραγε; Καλό μου φαίνεται αυτό… Εσείς τι λέτε;»

Εμείς ακούμε και καταγράφουμε, καλέ μας φίλε. Και παίρνουμε τον δρόμο της επιστροφής, αφήνοντας πίσω μας την Νέα Ερυθραία –προσωρινά, υποσχόμενοι να επιστρέψουμε πολύ πολύ σύντομα!